آزمایش C1q چیست؟

آزمایش C1q چیست؟

تاریخ انتشار: 15 مرداد 1 | دسته بندی : سایر بخش‌ها

تفسیر آزمایش متخصص

مناسب بیماران دارای علائم و بستری

تفسیر آزمایش عمومی

مناسب بیماران سرپایی

تفسیر آزمایش هوش مصنوعی

مناسب چکاپ‌ها و افراد بدون علائم



در این مقاله در رابطه با آزمایش کمپلمان C1، نتایج کمبود آن در بدن و درمان این اختلال، آشنا می‌شویم:

آزمایش C1q چیست؟

C1 اولین جزء از کمپلمان­‌ها است که از سه زیرواحد C1q، C1r و C1s تشکیل شده است. سیستم کمپلمان در ارتباط با سیستم‌ایمنی عمل کرده و با حذف مواد خارجی و سلول‌­های مرده از بدن محافظت می‌­کند. فعال‌شدن مسیر عملکرد این سیستم به وسیله C1q صورت می‌گیرد؛ بدین صورت که کمپلمان سی1، ایمونوگلوبولین کمپلکس‌­شده با آنتی‌­ژن را شناسایی کرده، به آن متصل شده و درادامه آبشار کمپلمان­‌ها را فعال می‌­کند. در آزمایش C1q، به­‌طور غیر مستقیم مقدار پروتئین C1 سنجیده شده و اختلالات مرتبط با کاهش یا افزایش آن مورد بررسی قرار می‌­گیرد (1،5).

voice_351201

برای انجام این آزمایش نیازی به ناشتا بودن نیست و معمولا نتایج بین 5 تا 6 روزه آماده می‌­شوند. رنج نرمال برای این پروتئین بین 12 تا 22 میلی­‌گرم در دسی­‌لیتر خون است (1،2).

کمبود C1q

کمبود این پروتئین یک بیماری نادر است که می­‌تواند همانند سایرکمپلمان­‌ها منجر به تضعیف عملکرد سیستم ایمنی شود. این اختلال در دو شکل متفاوت اتفاق می‌­افتد: عدم وجود C1q یا وجود پروتئین های C1q غیرطبیعی. درهردوحالت، کاهش این فاکتور در خون با علائمی همراه است که معمولا از فردی تا فرد دیگر متفاوت بوده و قطعی نمی­‌باشد، اما به طورکلی می‌­توان موارد زیر را نام برد: (3)

  • انواع عفونت­‌ها: عفونت گوش میانی، مننژیت، عفونت مجاری ادراری، عفونت دهان
  • ضایعات پوستی شامل تاول‌­هایی کوچک، لکه­‌های تیره و آتروفی پوست که در حضور نور بدتر می‌­شوند
  • آب­ مروارید
  • ریزش مژه، ابرو و موهای سر
  • وجود خون در ادرار
  • گلومرولونفریت یا التهاب گلومرول‌­ها
  • لوپوس اریتماتوز سیستمیک (SLE) (3)

در این میان، گلومرولونفریت و لوپوس اریتماتوز سیستمیک از علائم شایع‌­تر می‌­باشند؛ حدود 93% موارد با SLE همراه است.

احتمال کاهش این فاکتور در خون به دلایل ژنتیکی، بسیار کم است اما جهش­ در ژن‌­های C1QA, C1QB or C1QC می­‌تواند منجر به کاهش سطح C1q شده و درادامه انتقال بیماری به صورت ارثی انجام شود (3،5).

لوپوس اریتماتوز سیستمیک (SLE)

لوپوس یک بیماری خودایمنی است که بسیاری از ارگان­‌ها را درگیر می‌­کند (بیماری خودایمنی، اختلالی است که بدن به­‌اشتباه به سلول‌­های خود حمله کرده و به آن­ها آسیب می­‌زند). حدود 37 تا45 درصد از بیماران SLE به lupus nephritis مبتلا می‌­شوند که بر بقای فرد اثر منفی دارد. برای ارزیابی خطر ابتلا به نفریت لوپوسی از آزمایش آنتی بادی‌­های C1q کمک گرفته می‌­شود. این تست با گلومرولونفریت فعال در بیماران مبتلا به SLE مرتبط بوده و وجود آنتی‌­بادی‌­های این فاکتور نشان می­‌دهد که احتمال وقوع نفریت لوپوسی در فرد بیشتر است (4).

درمان

درمان این عارضه وابسته به علائم ایجاد شده در فرد صورت می‌­گیرد. همچنین نشان داده ­شده است که تولید C1q را می‌توان با پیوند سلول‌های بنیادی خون­‌ساز آلوژنیک بازسازی کرد. در این روش فرد سلول‌های بنیادی خون‌ساز را از یک اهداکننده با ژنتیک مشابه دریافت می‌کند (3).

البته لازم به ذکر است که همه بیماران مبتلا به نفریت لوپوسی، لزوما تست C1q مثبت ندارند و از طرفی دگیر وجود آنتی‌­بادی­‌های C1q لزوما نشان­‌دهنده وجود SLE در فرد نمی‌باشد(4).

voice_318975

منابع:

1. https://www.walkinlab.com/products/view/complement-c1q-blood-test-quantitative

2. https://www.mayocliniclabs.com/test-catalog/overview/8851#Clinical-and-Interpretive

3. https://rarediseases.info.nih.gov/diseases/12958/c1q-deficiency

4. https://arupconsult.com/ati/c1q-antibody-igg

5. https://www.ouh.nhs.uk/immunology/diagnostic-tests/tests-catalogue/c1q-antibody.aspx

- - - - - - - - - - - - - - -مقاله های مشابه - - - - - - - - - - - - - - -